Grote verschillen tussen peilers

Op 15 januari 2012 berichtten diverse media dat de SP volgens een peiling van Maurice de Hond even groot zou zijn als de VVD. Beide partijen zouden kunnen rekenen op 30 zetels in de Tweede Kamer. Dat is een verbazingwekkende uitkomst. Nog maar drie dagen daarvoor (op 12 januari) had de Politieke Barometer een heel andere uitkomst.

In de tabel hieronder zijn de uitkomsten van beide peilingen naast elkaar gezet.

De Hond Pol. Bar. Verschil Significant
VVD 30 35 -5 Ja
PVV 21 24 -3 Nee
CDA 13 15 -2 Nee
PvdA 18 22 -4 Ja
SP 30 22 +8 Ja
D66 16 13 +3 Net niet
GL 9 7 +2 Nee
CU 6 5 +1 Nee
SGP 2 2 0 Nee
PvdD 3 4 -1 Nee
50+ 2 1 +1 Ja

Wat onmiddellijk opvalt is het enorme verschil voor de SP. Die krijgt in de peiling van Maurice de Hond 30 zetels en in de Politieke Barometer maar liefst 8 zetels minder. De verschillen zijn ook groot voor de VVD (5 zetels verschil) en de PvdA (4 zetels verschil).

Met eenvoudige statistische technieken kun je nagaan in hoeverre er sprake is van toevallige verschillen ( er wordt immers met steekproeven gewerkt) of dat er systematische verschillen zijn.

Uit de tabel blijkt dat er in minimaal vier gevallen sprake is van systematische verschillen. Dit is wat teveel van het goede. Er moet daarom worden geconcludeerd dat Maurice de Hond iets anders meet dan de Politieke Barometer. Eén van de peiling meest dus niet op correct wijze de politieke voorkeur. En misschien zitten ze er allebei wel naast.

Bij beide peilingen kun je je afvragen of ze wel representatieve steekproeven opleveren. Beide peilers verstrekken maar erg weinig informatie over hun wijze van meten. De beschikbare informatie lijkt erop te wijzen dat die niet helemaal verantwoord is. Beide peilers maken immers gebruik van een online panel dat niet via een aselecte steekproef is opgebouwd. Er zitten alleen mensen in zulke panels die het leuk vinden aan dit soort onderzoek mee te doen.