PeilingPraktijken

Alles over goede en slechte peilingen.

Weblog

Nog een merkwaardige grafiek uit de Eurobarometer

De Europese Commissie organiseert twee keer per jaar een Eurobarometer-peiling in alle lidstaten van de EU. In die peilingen wordt de mening van de inwoners gevraag over het proces van Europese integratie. In april 2019 werden de uitkomsten van de voorjaarspeiling gepubliceerd. Het rapport stond vol wonderlijke grafieken. We beschreven al eerder een suggestief cirkeldiagram. Nu aandacht voor onderstaande grafiek. Of is het misschien meer een puzzel?

Een suggestieve grafiek uit de Eurobarometer

In april 2019 werden de uitkomsten van aflevering 91 van de Eurobarometer gepubliceerd. De Eurobarometer is een reeks van onderzoeken die al sinds 1974 in de lidstaten van de Europese Unie worden uitgevoerd. De Europese Commissie bepaalt wat er wordt gevraagd en wat er wordt gepubliceerd. Als onderzoeker heb je dus geen controle over de uitkomsten. Er zijn onderzoekers die vermoeden dat soms die uitkomsten een te positief beeld geven van de ontwikkelingen in de EU. Dat kun je je ook afvragen bij het cirkeldiagram hieronder.

Zijn de cijfers van het menstruatieonderzoek wel juist?

'Derde van vrouwen kan niet optimaal functioneren tijdens ongesteldheid'. Dat was de kop van een bericht op de website van de NOS op 15 maart 2019. Er stonden nog meer uitspraken in het bericht. Bijvoorbeeld ‘Naar schatting heeft 1 op de 10 vrouwen die aandoening’ en ‘De helft van de vrouwen met menstruatieklachten praat daar niet over’. Ook op de radio, tijdens het Radio 1 Journaal werd uitgebreid aandacht besteed aan dit probleem. Dat leverde allemaal harde uitspraken op. Je vraagt je dan af waarop deze cijfers zijn gebaseerd. Uit welk onderzoek zijn ze afkomstig? En je vraagt je af hoe hard (valide) die uitspraken zijn.

Hoe laat je het aantal verwarde personen snel stijgen?

Op 1 maart 2019 meldt Het Parool dat het aantal incidenten met verwarde personen in het afgelopen jaar opnieuw is gestegen. In een periode van vier jaar (van 2014 tot 2018) is er sprake van een stijging van 15%. De krant maakt er ook een grafiek bij, maar die geeft geen goed beeld van situatie. De krant heeft gerommeld met de verticale as.

Deze Europese peiling geeft geen eerlijk beeld

Op 18 februari 2019 publiceerde het Europees Parlement de eerste peiling voor de verkiezingen voor het Europees Parlement op 23 mei 2019. Volgens het EP is deze peiling gebaseerd op een gemiddelde van de nationale peilingen in de lidstaten. Je vraagt je af of dit wel een goede prognose oplevert. Dat lijkt niet het geval te zijn.

Leidsch Dagblad vliegt uit de bocht met peiling over Circuit Zandvoort

Inwoners van het gebied rond Circuit Zandvoort zijn nog enthousiaster over terugkeer van de Formule 1 dan mensen in de rest van Noord-Holland en de regio Leiden. Dat blijkt uit een representatieve onderzoek in opdracht van het Leidsch Dagblad. Aldus de uitgebreide berichtgeving hierover in deze krant op zaterdag 6 januari 2019. Helaas legt het Leidsch Dagblad niet uit hoe deze peiling is opgezet en uitgevoerd. Dat roept de vraag op in hoeverre de uitkomsten wel kloppen.

Forum voor Democratie rommelt weer met een grafiek

Op de website van Forum voor Democratie riep deze partij eind 2018 iedereen op om lid te worden. De belangrijkste reden hiervoor was kennelijk: ‘Maak FVD groter dan de VVD!’. Deze oproep werd ondersteunt door een grafiek met het aantal leden per partij. Volgens de grafiek is FVD de VVD dicht genaderd. De grafiek wekt de indruk dat als FVD de VVD voorbij zou gaan, FVD de grootste partij zou zijn voor wat betreft het aantal leden. Helaas klopt dit niet, want er is van alles mis met de grafiek.

Pie chart strikes again …

Het aantal botsingen van vliegtuigen met vogels (bird strikes) neemt steeds verder toe bij Schiphol. Aldus een groot artikel in het Leidsch Dagblad (en andere regionale bladen) op 18 december 2018. In het artikel is een grafiek opgenomen die dit verschijnsel in beeld probeert te brengen. Daarvoor is helaas een reeks slecht ontworpen cirkeldiagrammen gebruikt. Ook bevat de grafiek nog allerlei andere storende elementen. Deze chart junk leidt alleen maar af van de boodschap. Al met al een bijzonder slechte grafiek.

De choropletische gevaren van Zwarte Piet

Elk jaar opnieuw laait de discussie over Zwarte Piet op. En dan zijn er ook weer peilingen over de kleur van Zwarte Piet. De gegevens van die peilingen kun je ook gebruiken om een beeld te geven van de spreiding van de meningen verspreid over het land. Dat doe je met een thematische kaart. Maar daar zitten wel haken en ogen aan. We laten dat zien aan de hand van een paar fraaie kaartvoorbeelden van onderzoeker Josse de Voogd.

Stadsenquête van Leiden rammelt aan alle kanten

De gemeente Leiden vraagt zich af hoe de stad er over 20 jaar uit zal zien. Het jaar 2040 lijkt ver weg, maar toch is de gemeente nu al bezig met zich voorbereiden op de toekomst. De bevolking is uitgenodigd mee te praten en mee te denken. Onderdeel van dit project is een online peiling. Helaas is deze peiling wel heel erg slecht opgezet. Daarom kun je niet verwachten dat hij zinnige uitkomsten oplevert.

Hoe representatief is deze peiling over schelden op de docenten?

‘Leerlingen die schelden, intimideren of zelfs fysiek geweld gebruiken tegen hun leraar: ruim een kwart van de middelbare schooldocenten heeft hier het afgelopen jaar mee te maken gehad. Dat blijkt uit een representatieve enquête van onderzoeksbureau DUO onder meer dan duizend docenten’. Zo begint een artikel op de NOS-website op 28 november 2018. Is er inderdaad sprake van een representatieve peiling?

Handen omhoog voor de radio, maar toch ook weer niet

De handen gingen op maandag 19 november 2018 in de lucht bij Jurgen van den Berg, presentator van het NOS Radio 1 Journaal. Want uit een peiling van onderzoeksbureau Newcom zou blijken dat radio het meest vertrouwde medium is. Helaas bleek het allemaal wat genuanceerder te liggen, want hij was vergeten rekening te houden met de onzekerheidsmarges van de peiling.

Is dit onderzoek over hacken wel representatief?

Bijna 200.000 jongeren tussen 12 en 18 jaar hebben weleens een mobiele telefoon gekraakt. Zo’n 70.000 tieners zijn een computer binnengedrongen. Aldus een bericht in het AD op 13 november 2018. Volgens de krant zijn de cijfers afkomstig uit een representatief onderzoek van Veiliginternetten.nl naar de ‘hackervaring’ van ruim duizend 12 tot 18-jarigen. Maar hoe representatief is dit onderzoek eigenlijk? Tijd voor een nadere analyse.

Is een embargo op peilingen een goed idee?

Op 10 november 2018 waren er gemeenteraadsverkiezingen in Slowakije. Twee dagen eerder, op 8 november was een embargo op politieke activiteiten van kracht geworden. Dat embargo bleef van kracht tot aan het einde van de verkiezingsdag. Hoe zit het eigenlijk met embargo’s op peilingen in Europa?

De Amerikaanse peilers deden het dit keer best goed

Op 6 november 2018 waren er tussentijdse verkiezingen in de Verenigde Staten. Ze worden de ‘midterms’ genoemd. Het zijn geen presidentsverkiezingen, maar een combinatie van veel andere verkiezingen. Het ging bijvoorbeeld om verkiezingen voor het Huis van Afgevaardigden (onze Tweede Kamer) en de Senaat (onze Eerste Kamer). Maar ook kon je nieuwe gouverneurs, sheriffs en schoolbesturen kiezen. Het een hele klus voor de peilers om goede voorspellingen te doen voor al die verkiezingen. Om toch een beeld te krijgen van de prestaties van de peilers, kijken we hier naar de verkiezingen voor het Congres.

Daalt het aantal geldautomaten wel zo snel?

Op 5 november 2018 bracht het NOS-journaal een bericht over het afnemend aantal geldautomaten in Nederland. Daarbij werd een grafiek getoond die suggereerde dat de afname toch wel heel snel ging. Een snelle blik op de grafiek wekt de indruk dat het aantal geldautomaten bijna gehalveerd is.

Verwarrende grafieken over roken in het Leidsch Dagblad

Op 31 oktober 2018 presenteerde het Leidsch Dagblad de resultaten van een onderzoek over het stoppen met roken. Het onderzoek was uitgevoerd door RegioPeil/HMC. In het artikel had de krant ook een aantal grafieken opgenomen. Helaas klopten er diverse zaken niet in die grafieken. Het begint er al mee dat de titel van de grafiek in de papieren versie (Wat vindt u van de toenemende anti-rookmaatregelen in de samenleving?) een heel andere was dan die van dezelfde grafiek in de digitale versie (Pakje sigaretten duurder dan 10 euro?). Maar er is meer mis.

De peilers deden het redelijk in Beieren

Er was veel belangstelling voor de verkiezingen in de Duitse deelstaat Beieren. Volgens de landelijke peilingen ging het niet goed met de twee regeringspartijen CDU/CSU en de SDP. Zou die neergang zich ook voordoen in Beieren? En zou de rechts-populistische AfD daarvan kunnen profiteren? De Groenen leken het juist heel goed te doen in Beieren en konden wel eens de tweede partij worden. En de snelle opkomst van de AfD leek tot stilstand gekomen. Maar kloppen die peilingen wel? Een kleine analyse.

De scootmobielen vliegen uit de bocht

Op zaterdag 13 oktober 2018 had het consumentenprogramma Kassa van BNNVARA een item over ongelukken met scootmobielen. Het programma noemde de scootmobiel het gevaarlijkste vervoermiddel in Nederland. In het programma werden enkele grafieken vertoond. Daarbij was ook onderstaand lijndiagram. Die toont (onder anderen) het percentage scootmobieldoden in het totaal aantal verkeersdoden. Er lijkt sprake te zijn van een zorgelijk grote stijging van scootmobieldoden. De lijn in de grafiek stijgt immers snel. Klopt dit allemaal wel?

Hoe een online referendum over een kunstwerk toch anders afliep

Op het Raoul Wallenbergplein in Alphen a/d Rijn staat een kunstwerk. Het heet 'A Dark Limousine Exit' en is gemaakt door Ernst Hazenbroek. In de zomer van 2018 besloot het gemeentebestuur dat dit kunstwerk moest worden vervangen door een ander, meer markant kunstwerk dat de identiteit van de gemeente beter weerspiegelt. De gemeente wilde de inwoners laten beslissen wat er moest gebeuren. Daarvoor deed de gemeente een peiling onder de bevolking. Het leek wel wat op een online referendum. Ook de regionale editie van het dagblad AD voerde een peiling uit. Dat was een mooie gelegenheid om twee methoden van peilen met elkaar te vergelijken.